Theo điều tra của báo Spiegel, người dân Đức đang bỏ ra nước ngoài định cư do tại quê hương không có nhiều triển vọng việc làm, phải đóng thuế cao, thêm nạn quan liêu hành chính. Hầu hết người ra đi đều có tay nghề cao.

Lớp trẻ đang có xu hướng thích làm việc lương cao, đóng thuế nhẹ hơn.
Bác sĩ Frank Naumann, 38 tuổi, đã cùng vợ bỏ qua Áo. Ông nói, bác sĩ Đức đang được các nước Bắc Âu nể trọng, nên chẳng việc gì phải ở lại Cottbus, nơi ông làm việc 6 năm trong một bệnh viện nhưng chưa bao giờ được mời ký hợp đồng dài hạn.

Theo số liệu của Cục Thống kê, năm 2005 có 144.815 người Đức bỏ nhà cửa, hoa lợi, người thân và bạn bè để ra nước ngoài lập nghiệp.

Trong lúc, người Đức ở nước ngoài trở về quê hương sống và làm việc chỉ có 128.052. Đó chỉ là những con số chính thức. Có nhiều người ra đi mà chẳng buồn báo với chính quyền địa phương.

Những người ra đi không hẳn là những người không có tương lai trong xã hội, nhưng họ tìm đến những nơi hứa hẹn cuộc sống khá hơn, đóng thuế nhẹ hơn. Bác sĩ Đức được chuộng tại Na Uy, kỹ sư được Mỹ chào đón, chuyên gia nông nghiệp tìm thấy “thiên đàng” ở New Zealand... Đức trở thành một nguồn xuất khẩu nhân lực. Người ra đi thường trong độ tuổi lao động tốt, từ 25 đến 45, có trình độ và sự nghiệp đã tạm ổn.
• Tổn thất kinh tế
Trong khi đó, người nhập cư vào Đức lại không đạt những tiêu chuẩn của các công ty bị mất nguồn nhân lực giỏi. Hệ thống an sinh xã hội cũng mất nguồn đóng góp cho quỹ trợ cấp, khi đại bộ phận cư dân đang dần bước vào tuổi hưu trí. Khủng hoảng dân số càng trầm trọng, đặc biệt khi tử suất cao hơn sinh suất và cách biệt này ngày càng mở rộng.
Do sinh suất giảm đáng kể, tháng 9 qua, Chính phủ Đức thông qua luật khuyến khích sinh con, treo thưởng đến 25.000 euro để thúc đẩy các cặp vợ chồng thực hiện nhiệm vụ tăng dân số.

Cha mẹ nghỉ làm để chăm sóc con mới sinh vẫn được 2/3 tiền lương trong 12 tháng đầu, mức hỗ trợ tới 1.800 euro. Nếu nghỉ thêm thì khoản “thưởng” này kéo dài 14 tháng.
Ngoài tác động xã hội, tầng lớp có tay nghề cao ra đi đã gây tổn thất cho nền kinh tế Đức. Chính phủ chi cả đống tiền để đào tạo các nhà sinh học, chuyên gia điện toán hoặc kỹ sư, để rồi họ… ra đi.

Trong gần 12.000 sinh viên vào các trường đại học y dược tại Đức mỗi năm, chưa tới 7.000 người có cơ hội làm việc tại các bệnh viện, trung tâm y tế tư nhân.

Trong số những người tìm được việc làm, hơn một nửa có việc ở bên ngoài Đức. Việc đào tạo 3.000 bác sĩ ra nước ngoài làm việc khiến Chính phủ Đức tốn khoảng 600 triệu euro.

Việc chảy máu chất xám đã làm suy yếu một địa điểm đầu tư như Đức. 16% công ty Đức hiện không thể lấp đầy chỗ trống vì thiếu ứng viên có tay nghề. Hiện ngành công nghiệp xây dựng đã thiếu đến 7.000 nhân công có tay nghề.